﻿226
AN GAOḊAL.
naoṁṫa, nuair ṫiocfair-si ċugam, béid
líonta lé fíor luṫġáir, nuair a ḋeunim
smuainiuġ,ḋ air ġiorraċt an t-saoġail
seo 's air ḟad na síoruiġeaċta tagann
criċeagla air mo ċroiḋe. Cloisim fearg
Dé os mo ċionn. Uain Dé! na tréig
as na teilg uait me. Glac truaiġe ḋam,
tré eidir-ġuiḋe do Ṁaṫir naoṁṫa, 's
soillsiġ intinn do leinḃ ḃoiċt, treoruiġ
ṡé réir sampla na naoṁ agus teagasg
na h-eaglaise ċum triall ċum duṫaiḋ
na soille síoruiġṫe: ċum do ṁolaḋ as
ġráḋaḋ air feaḋ na mílte 's na milliún
bliaḋan: se sin, aimsir gan críoċ, gan
aireaṁ. Ta 'n saoġal so 'g imṫeaċt
air nós na gaoiṫe agus sinn féin mar
aon leis. Tar gaċ niḋ faoi ċum do ċriċ
ḋeiġionaċ, agus seaċantas na d-teinte
air an taoḃ ṫáll. Deir na h-úġdair lei¬
ġeanta gur géire aon uair amháin a b-
purgadóireaċt 'ná ceud bliaḋan annso
faoi easbaḋ. An te a ḃ-fuil fios air
aiṫeannta Dé aige agus naċ g-ċó-líon¬
as iad, taḃarfar breiṫ ḃáis air lá an
breiṫeaṁnais: an lá úd ní glacfar
breab no leiṫsgeul. Béiḋ gaċ aon air
a ḋíṫċioll a freagairt air a ṡon féin.
A ċáirde, 's a ċoṁarsainn, ní sgeul
caillte fós é; anois am na h-aiṫriḋe;
glac misneaċ agus éiriġ ó'n trom-ṡuan,
as treod go fearaṁuil, gan duaḋ, as
dian; saoṫar na féidir an ċoróin do
ġaḃailt. Cad é d'a m-beiḋeaḋ againne
saiḋḃreas na cruinne so air uair ar
mbáis? D'a ḃriġ sin, bí ollṁuiġṫe gaċ
am a d-tuiliḃ lón léir áluinn na ḃ-flaṫ¬
ais. Na bí mal a leas d'anam. Tag¬
ann galar, buairt, agus bás ins an am
naċ mbíḋeann súil leo. Smuain go min¬
ic air ṁóraċt Dé, 's glaoiġ air Iosa a
g-ciuineas do ċroiḋe. Feuċ an ġrian 's
í go lonnraċ : an ġealaċ, a soillsuġ'ḋ an
doṁain ; an ṁuir ṁór, í go buarṫa, a
caiṫeaḋ na tída anall agus anonn. Níl
insa míorúilte seo aċt neiṁ-niḋ a gco¬
mas leis an t-anam ata faoi do ċoiṁ¬
airce. Ma cailltear an t-anam sin tre
leisge, failliḋe, no do ċionnta féin, ta
gaċ h-uile niḋ caillte air feaḋ saoġal
na saoġal. Tá tú anois a da ṫoil féin-
tóg do roġa; ċo fad as ta uain ag
ad glac coṁarle ar Slánuiġṫeora, as
triall bóṫar beannuiġṫe na croise. Se-
sean a duḃairt, "Mise an t-slíġe, an
ḟírinne agus an ḃeaṫa." Árduiġ do
ċroiḋe suas air neaṁ, moṫuiġ go min¬
ic air an tuairisg a ṫug Naoṁ Pól
dúinn air ċaṫir na naoṁ, nuair a duḃ¬
airt se na'r ḋearc súil, 's na'r ċluinn
cluas, 's naċ féidir le croiḋe 'n duinne
smuainiuḋ'ḋ air an aoiḃinneas a ta
leagṫa 'maċ do gaċ fíor Ċríosdaiḋe.
Is gnaṫaċ leis an t-saoġal so sin a
ṁeallaḋ le saiḋḃreas is le saint. Tá
méid ar luaisge ó ṫaoḃ go taob go d'
tugaiḋ Dia mar ṫaḃartas dúinn ar
saoġal a ċaiṫeaḋ in urnaiġe air feaḋ
tamall ḃig, is na ḋiaiġ sin, de réir geal¬
leaṁanaċa Dé. Ní ḃeiḋ críoċ no deir¬
eaḋ leis an nglóir atá capuiġṫe a riġ¬
eaċt na ḃ-Flaiṫis ḋúinn go léir.
A SINGULAR PARALLEL.
Mr. G. P. Rowell's Newspaper Directory shows
the number of newspapers published in the Uni¬
ted States and Canada, and particularizes those
printed in other than the English language — and
are as follows. —
German 500. French 100. Scandinavian 37.
Spanish 25. Hollandish 9. Italian 6. Welsh 4.
Bohemian 12. Portuguese 3. Polish 2. He¬
brew 1. Irish 1 (The GAEL). Cherokee 1, and
Chinese 1.
Taking into consideration the number of per¬
sons who speak the Irish language in this coun¬
try, and the acknowledged intelligence of some of
some of them; the above exhibit is a sad commen¬
tary on their boasted patriotism.
Fully a million of people speak the Irish Lan¬
guage in the United States and Canada, and yet
there is only one solitary little monthly journal
published in that language — the language of Ire¬
land — within those bounds. Oh! shame on you,
Irish patriots, are you not abashed at the figure
you cut before the nations — looking at your Welsh
neighbors with less than one-fourth of your pop¬
ulation, yet having four newspapers in their na¬
tional language — while John Chinaman, a mere
bird of passage in the country, is also before you,
having a weekly paper,
And yet you, Irishmen, are loud in your demand
for Irish nationality — that part of it which is with¬
out your grasp — but that which is within your
reach you wholly ignore — nay, you despise! as ex¬
emplified at your Cooper Institute meeting.
Irishmen, when you begin at the foot of the lad¬
der and build up a nationality you shall have it,
and not until then. Lay the foundation, which is
the language — demand back the superstructure
which has beeu wrested from you, in unmistakeable
tones and you shall have it, not otherwise.
